Mij wordt vaak verweten niet open te staan voor overtuigingen, ideeën en denkbeelden van anderen. Het ligt er natuurlijk aan wat die denkbeelden precies zijn; als ze goed aansluiten bij mijn eigen denkbeelden sta ik er vanzelfsprekend open voor. Voor veel (paranormale/ religieuze) denkbeelden sta ik inderdaad niet open, dat wil zeggen: ik vind die denkbeelden vaak naïef en soms zelf ronduit belachelijk maar ik zal ze nooit dood zwijgen en ik wil er graag over praten.
Een stelling: Mensen die zeggen open te staan voor de overtuigingen van anderen staan alleen open voor ideeën die aansluiten bij hun eigen overtuigingen.
Zodra ze in de overtuiging van anderen iets vinden wat haaks staat op hun eigen overtuigingen staan ze er niet meer open voor; soms weigeren ze dan nog te praten over die andere overtuigingen, soms weigeren ze zelfs nog te spreken met mensen die die andere overtuigingen aanhangen.
Vaak ook komt het “open staan” voor andere overtuigingen voort uit het niet genoeg afweten van de andere overtuiging of het ervoor kiezen iets te negeren in de overtuiging van de ander. Een goed voorbeeld is de tolerantie die christelijke mensen zeggen te hebben voor de islam en het jodendom en vice versa. Ik zie niet goed in hoe dat mogelijk is. “…we aanbidden allemaal dezelfde god, we noemen hem alleen anders…” zei iemand ooit tegen mij, een wijdverbreid misverstand met wel meer aanhangers. Deze mensen hebben er klaarblijkelijk bewust of onbewust voor gekozen om enkele complete tegenstrijdigheden die tot de kern van de overtuigingen behoren te negeren! Hoe kan iemand die gelooft dat Jezus de zoon van de christelijke god is tolerantie hebben voor een geloof dat zegt dat Jezus een bedrieger was (jodendom) of dat Jezus slechts een profeet was en niet eens de belangrijkste (islam)? Dat lijken me drie compleet verschillende religies die niets met elkaar te maken hebben en ik zie niet in hoe deze drie wereldgodsdiensten elkaar kunnen tolereren; dit lijkt me stof voor een paar fikse oorlogen. Die zijn er natuurlijk ook (geweest) en daar verliezen alle partijen bij. Daarom hebben veel mensen waarschijnlijk besloten de andere godsdiensten gewoon te negeren en dat te maskeren door het “tolereren” te noemen. Een verstandige beslissing maar het draagt niet bij tot de geloofwaardigheid van de religies in kwestie. Je kan jezelf als christen een religieus persoon vinden maar bedenk wel dat in de ogen van elke andere godsdienst je net zo’n heiden bent als elke atheïst!
Uit bovenstaande zou je kunnen concluderen dat het volkomen arbitrair is een bepaald geloof aan te hangen. Er zijn letterlijk duizenden verschillende godsdiensten en varianten en de meeste staan in complete tegenspraak met elkaar. De uitspraak “…het merendeel van de mensheid gelooft in god…” is dus niet steekhoudend, juister zou zijn “…het merendeel van de mensheid gelooft in een god…”. Welke god dat precies is ligt aan je omgeving en de tijdsgeest. Bijna vierduizend jaar hebben miljoenen mensen geloofd in Zeus, Apollo, Hera en de rest van de Griekse goden; een overtuiging die dus twee keer zo lang een belangrijke godsdienst is geweest als het christendom, maar als nu iemand zou zeggen nog in Zeus te geloven denk ik dat de meeste mensen hem voor gek zouden verklaren.
Er wordt geregeld gerefereerd door religies aan de hoeveelheid aanhangers die ze hebben. Vaak zijn dat indrukwekkende cijfers, echter zonder enige betekenis aangaande de waarheid van de desbetreffende religies. In Nederland is er ook een grote bevolkingsgroep die gelooft in Sinterklaas: kinderen. De enige reden dat ze stoppen met geloven is dat hun ouders (of vrienden) hun vertellen dat Sinterklaas niet bestaat. Omgekeerd is dat ook precies de reden waarom veel mensen wel in een god geloven: hun ouders hebben ze nooit verteld dat god niet bestaat. Ik zie zelf trouwens meer reden om in Sinterklaas te geloven dan in een god: ik zie elk jaar een hoop zwarte pieten in Nederland, op televisie komt de goedheiligman op zijn stoomboot aan en als zelfs mijn supermarkt er aandacht aan besteedt moet hij haast wel echt zijn!
Mij wordt als atheïst door religieuze mensen vaak hypothetische vragen gesteld omtrent de “hel” zoals “…wat als god toch bestaat en je gaat naar de hel…”. Dat zijn wat mij betreft onzinnige vragen daar ze allemaal varianten zijn op “Pascal’s Wager”, een eeuwenoude vraag waar atheïsten al eeuwenlang hetzelfde antwoord op geven “…als er een god bestaat, wie zegt dan dat jouw god de god is die de beslissing maakt of je naar de hel gaat, de kans is zeer groot dat je de verkeerde god aanbidt en dat wordt waarschijnlijk zwaarder bestraft dan geen god aanbidden…”) Ik heb zelf ook een hypothetische vraag voor alle gelovige mensen (ook mensen die in mediums en geesten geloven) die zeggen open te staan voor de paranormale denkbeelden van anderen:
Wat zou je doen als een gelovige kennis van je zegt dat volgens zijn eigen overtuiging jouw overtuiging de verkeerde is? (Ervan uitgaand dat die kennis een andere overtuiging heeft dan jij). Bijvoorbeeld:
– Een christen zegt tegen iemand die in mediums gelooft “…mijn priester zei me dat mediums bedriegers zijn…”
– Een moslim zegt tegen een christen “…volgens mijn imam gaan alle christenen naar de hel…”
Zou je dan nog steeds open staan voor de denkbeelden van de ander? Of zou je hem voor gek verklaren? Of zou je hem geloven? Ik kan jullie in ieder geval vertellen dat gisteren op de Dam in Amsterdam een paarse mammoet* me heeft verzekerd dat Sinterklaas in ieder geval wél bestaat!
LOGATES
* voor meer over de paarse mammoet zie het artikel “Bewijslast, feiten en holle frases“
Blog ter bevordering van het Logisch Redeneren 