Veel mensen die van zichzelf beweren andere levensovertuigen te respecteren, iedereen in zijn waarde te laten en over het algemeen redelijk te zijn hebben toch geen goed woord over voor religieus fundamentalisme. Ook onder een grote groep gematigde gelovigen bestaat er geen begrip voor fundamentalisten. Een begrijpelijk standpunt, maar voor mensen die zichzelf echt als religieus beschouwen een onlogisch standpunt.
Een stelling: Religeuze fundamentalisten zijn volgens de regels van een bepaald geloof betere volgelingen van de desbetreffende god dan gematigde gelovigen.
Hoe absurd de stelling op het eerste gezicht ook mag klinken, hij is met behulp van de logica niet moeilijk te beargumenteren. Als gelovige behoor je te geloven dat ethische waarden en leefregels zijn opgesteld door god; meestal heeft god die waarden en regels via een profeet aan de mensheid medegedeeld. De mens is door god geschapen en de mens legt zodoende in praktisch elk geloof verantwoording af bij god aan het eind van zijn leven. Welke regels de mens ook verzint, ze zijn altijd ondergeschikt aan de regels van de schepper. Dat is een logisch gevolg van elke hiërarchische structuur: de wensen van degene die verantwoording aflegt (de mens) zijn ondergeschikt aan de wensen van degene die verantwoording afneemt (god), elke andere constructie zou de machtsverhoudingen binnen die structuur ernstig verstoren en voor enorm veel verwarring zorgen en uiteindelijk leiden tot anarchie.
Fundamentalisten leven bij dit principe en geven zodoende altijd voorrang aan goddelijke regels; het is dan ook niet moeilijk te concluderen dat zij dus eigenlijk de trouwste volgelingen zijn van hun schepper. Als je het als gelovige niet zo nauw neemt met de hiërarchische structuur van je gekozen religie en alleen soms de regels volgt, bijvoorbeeld als het jezelf uitkomt of als het niet in strijd is met de grondwet, dan ben je logischerwijs gezien een minder goede volgeling; om niet te zeggen een slechte volgeling van god, ook wel een gematigde gelovige genoemd (dat klinkt wat vriendelijker).
Ik begrijp dat deze conclusie voor veel gematigde gelovigen niet te verkroppen is en ze zullen dit in alle toonaarden ontkennen. Let wel dat ik op deze conclusie ben gekomen via een logische redenering, als je het er niet mee eens ben zou ik je willen oproepen om aan te tonen waar de redenering spaak loopt zonder gebruik te maken van holle frases en verzen uit heilige boeken. Dit blog staat in het teken van logisch redeneren en er bestaan te veel tegenstrijdige verzen om daar in de logica gebruik van te maken.
Het is óók niet moeilijk te beredeneren waarom het juist religieuze fundamentalisten zijn die steeds weer stof doen opwaaien met politiek incorrecte publieke uitspraken en gewelddadige acties ten opzichte van anderslevenden- en gelovenden. Er wordt geregeld in de media getwijfeld aan de opvattingen en gedragingen van fundamentalisten en dat kunnen ze natuurlijk niet over hun kant laten gaan: zij worden bekritiseerd door in hun ogen ongelovige verdorven mensen die met hun levensstijl aantonen totaal geen respect te hebben voor god en die op geen enkele wijze in de gratie van hun god staan. Ik denk dat ieder logisch denkend mens daarop felle reacties mag verwachten. Misschien is een vergelijking op zijn plaats, een vergelijking die de beweegredenen van fundamentalisten wat dichter bij brengt.
Stel je een overleden persoon voor van wie je zielsveel hield, het kan je voormalige partner zijn of een familielid. Laten we voor dit artikel aannemen dat de geliefde persoon je vader was. Je hield zielsveel van hem, je had je leven voor hem willen geven. Op een dag word je je bewust van een groep mensen die beweren dat je vader een reïncarnatie was van Hitler. Alsof dat niet erg genoeg is beweren ze ook dat hij in zijn nieuwe gedaante nog steeds kwaadaardige bedoelingen had, zijn charmante en aardige uitstraling was slechts een vermomming, hij was een bedrieger! Zijn nazaten zijn al niet veel beter, vergiftigd met kwaadaardig bloed. Je kan met geen mogelijkheid bewijzen dat dat niet zo is, het enige wat je hebt zijn je eigen ervaringen met je vader en vooral ook een dagboek van je moeder met positive verhalen over hem maar daar hecht die groep helemaal geen waarde aan, sterker nog, ze beweren dat het verzonnen is; je neemt die verhalen allemaal veel te letterlijk. Deze verachtelijke groep mensen verziekt je leven en ze spreken dagelijks kwaad over je vader, over jou en je familie op televisie, in de krant, in tijdschriften op de radio en ga zo maar door. Gelukkig sta je niet alleen, je hebt wat medestanders; mensen die je vader nog gekend hebben of die uit loyaliteit naar jou toe je steunen in je harde strijd tegen de groep van leugenaars, het is een kwestie van eer, familie-eer.
Ik hoop dat je je hebt kunnen inleven in bovenstaande alinea. Als dat zo is ben je waarschijnlijk niet geschrokken van de woorden “harde strijd” in de laatste zin. Het was een compleet logisch gevolg van het gevoel van woede dat in je leeft. Is het dan nog zo moeilijk om je voor te stellen dat fundamentalistische christenen, die zielsveel van Jezus houden, een bloedhekel hebben aan joden? Joden zeggen immers dat Jezus een bedrieger was. Is het dan nog zo moeilijk om je voor te stellen dat fundamentalistische moslims, die zielsveel van Mohammed houden, een bloedhekel hebben aan christenen? Christenen ontkennen zelfs het bestaan en daarmee de wijsheid van hun grootste profeet Mohammed! Is het dan nog zo moeilijk om je voor te stellen dat fundamentalisten ook voelen een “harde strijd” te moeten voeren?!
Misschien vraag je je af met welke reden ik de fundamentalistische levensvisie verdedig, maar dat doe ik niet. Ik heb juist geprobeerd aan te tonen dat fundamentalisme op geen enkele manier te rijmen is met het principe van democratie. In een democratie zijn de regels van een heilig boek ondergeschikt aan de regels van de grondwet, regels bedacht door mensen. Persoonlijk zou ik het niet anders willen maar het is onredelijk om te verwachten dat ook fundamentalisten met dat principe kunnen instemmen, het zou hen dwingen zichzelf als gematigde gelovige te zien en dat, hebben we reeds geconcludeerd, is in hun ogen een grove zonde. In een democratie is iedereen vrij te geloven wat hij wil, maar misschien moeten we daar toch nog een voorwaarde aan toevoegen: “In een democratie is iedereen vrij te geloven wat hij wil, mits hij/zij niet door uitspraken en acties te kennen geeft niet te kunnen instemmen met democratische principes” (zoals scheiding van kerk en staat).
Ik ben bang dat ik na bovenstaand relaas maar op één conclusie kan uitkomen: in een democratie is geen plaats voor (openlijk) religieus fundamentalisme. Dat betekent dat er ook maar één oplossing mogelijk is: fundamentalisten moeten zich voor hun eigen veiligheid en voor de veiligstelling van de democratie buiten Nederland vestigen in een land waar religieus fundamentalisme de norm is. Als je vindt dat de conclusie wel erg dichtbij het gedachtegoed van Geert Wilders komt kan ik je geen ongelijk geven, maar bedenk wel dat ik tot mijn conclusie ben gekomen middels logische redeneringen en niet met holle frases en kwetsende populistische propaganda!
LOGATES
Blog ter bevordering van het Logisch Redeneren 